၁၉၉၈ ခုနှစ်ကတည်းက ကျင့်သုံးခဲ့တဲ့ တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အွန်လိုင်းအခွန်ကင်းလွတ်ခွင့် သဘောတူညီချက် (Moratorium) ကို ဘရာဇီးနိုင်ငံက ဆက်လက်ကန့်ကွက်နေတာကြောင့် WTO အဖွဲ့ဝင်အားလုံးအကြား သဘောတူညီမှုမရဘဲ သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားခဲ့ရာမှ ယခုကဲ့သို့ အုပ်စုခွဲ၍ လုပ်ဆောင်လာကြခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီသဘောတူညီချက်မှာ အမေရိကန်၊ ဂျပန်၊ တောင်ကိုရီးယား၊ စင်ကာပူ၊ သြစတြေးလျ၊ နော်ဝေး နှင့် အာဂျင်တီးနား အပါအဝင် ၁၉ နိုင်ငံ ပါဝင်ပါတယ်။အဆိုပါသဘောတူညီချက်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၈ ရက် တွင် စတင်အသက်ဝင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အွန်လိုင်းမှတစ်ဆင့် သီချင်းနှင့် ရုပ်ရှင်ကြည့်ရှုခြင်း (Streaming)၊ ဆော့ဖ်ဝဲလ်ဒေါင်းလုဒ်ဆွဲခြင်း နှင့် အခြားအီလက်ထရွန်နစ် ပေးပို့မှုများအပေါ် အကောက်ခွန် (Duties) များ မစည်းကြပ်ရန် ကတိပြုထားကြပါတယ်။ဘရာဇီးနိုင်ငံက ဤသဘောတူညီချက်ကို ၄ နှစ်သက်တမ်းတိုးရန် ကန့်ကွက်နေဆဲဖြစ်ပြီး၊ ယခင်က ကန့်ကွက်ခဲ့သည့် တူရကီနိုင်ငံကမူ ၎င်း၏ကန့်ကွက်မှုကို ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းလိုက်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။
နိုင်ငံတကာ ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းများက WTO တစ်ဖွဲ့လုံးအနေဖြင့် သဘောတူညီမှုမရရှိဘဲ အုပ်စုခွဲ၍ လုပ်ဆောင်နေရခြင်းသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်ရေးစည်းမျဉ်းများ သတ်မှတ်ရာတွင် WTO ၏ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အရေးပါမှုကို မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာစေသည်ဟု ဝေဖန်နေကြပါတယ်။
ဒီသတင်းကတော့ ဒစ်ဂျစ်တယ်ဝန်ဆောင်မှုတွေကို အသုံးပြုနေတဲ့ လုပ်ငန်းရှင်တွေနဲ့ စားသုံးသူတွေအတွက် တော်တော်လေး အရေးကြီးပါတယ်ဗျာ။ အကယ်၍သာ နိုင်ငံတွေက အွန်လိုင်းကနေ ဒေါင်းလုဒ်ဆွဲတဲ့ ပစ္စည်းတွေအပေါ် အခွန်တွေ စည်းကြပ်လာမယ်ဆိုရင် Netflix လို ဝန်ဆောင်မှုတွေ ဒါမှမဟုတ် Software ဝယ်ယူတဲ့စရိတ်တွေ တက်လာနိုင်ပါတယ်။
အခုလို အုပ်စုခွဲပြီး သဘောတူညီချက်ယူလိုက်တာဟာ လောလောဆယ်မှာတော့ စီးပွားရေးလောကအတွက် အကာအကွယ်တစ်ခု (Sticking Plaster) ရလိုက်သလိုပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ တစ်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ တူညီတဲ့ စည်းမျဉ်းတစ်ခု မရှိသေးတာကြောင့် ရေရှည်မှာတော့ ဒစ်ဂျစ်တယ်ကုန်သွယ်ရေးမှာ ရှုပ်ထွေးမှုတွေ ရှိလာနိုင်ပါသေးတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံမှာရှိနေတဲ့ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာ Content Creator တွေနဲ့ Digital Marketer တွေအနေနဲ့လည်း နိုင်ငံတကာ ဒစ်ဂျစ်တယ်အခွန်မူဝါဒတွေ အပြောင်းအလဲကို ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သင့်ပါတယ်ခင်ဗျာ။
Source;The Nation
